شیوع کرونا و سیستم های تشخیص چهره؛ فرصت یا محدودیت؟

0

تشخیص چهره یکی از انواع رایج تکنولوژی بیومتریک است که بر شناسایی افراد بر اساس ویژگی­ های خاص صورت آن­ها دلالت دارد. با توجه به سهولت و مزیت­‌های استفاده از ویژگی­ های چهره نسبت به سایر فاکتورهای بیومتریک نظیر صدا، عنبیه و اثر انگشت، پیش­بینی شده است. تشخیص چهره هوشمند به یکی از مؤلفه­‌های گریزناپذیر تحول دیجیتال در سراسر جهان و تحقق زندگی هوشمند و مدیریت شهری هوشمند در آینده نزدیک، تبدیل شود. بارزترین نمونه ­های کاربرد تشخیص چهره هوشمند در مصادیق احراز هویت دیجیتال، اعمال قانون هوشمند، کنترل دسترسی خودکار، تحلیل احساسات هوشمند، نظارت هوشمند، کنترل وضعیت سیار و ردیابی آنلاین، قابل مشاهده است.

شیوع فراگیر بیماری کرونا، فارغ از به ارمغان آوردن چالش بزرگ استفاده از ماسک برای بینایی ماشین، موجب رونق فزاینده سیستم­ های تشخیص چهره هوشمند و برداشتن گامی بلند در مسیر تحول دیجیتال در طیف وسیعی از حوزه‌­های زندگی روزمره شد؛ برای مثال، بر اساس تحقیقات انجام شده توسط Juniper میزان استفاده از سخت افزار مرتبط با شناسایی چهره در جهان از سال ۲۰۱۹ بطور میانگین رشد سالانه حدود ۵۰ درصد را تجربه کرده است. پیش­بینی می­‌شود همین سیر تا سال ۲۰۲۴ ادامه یابد. بیشترین رشد استفاده از سیستم­ های تشخیص چهره هوشمند در سال­های اخیر در منطقه آسیا و اقیانوسیه و در کشورهای چین، ژاپن، مالزی، سنگاپور و هند مشاهده شده است؛ برای نمونه، در سال­های اخیر، بودجه تخصیص یافته به تکنولوژی تشخیص چهره در دولت­ چین به طرز چشمگیری افزایش یافته و بر اساس گزارش Comparitech، تعداد دوربین ­های مداربسته این کشور از ۲۰۰ میلیون به ۶۲۶ میلیون در سال ۲۰۲۰ رسیده است. این استقبال منجر به بهبود سخت افزار و نرم ­افزارهای این حوزه نسبت به سایر سیستم ­های شناسایی بیومتریک و تلاش بی وقفه برای رفع چالش ماسک شد؛ به نقل از مرکز مطالعات بین­‌‌المللی و استراتژیک امریکا (CSIS) بالاترین دقت گزارش شده برای سیستم­‌های تشخیص چهره هوشمند، ۹۹.۹۷ درصد است.

تشخیص و شناسایی هوشمند چهره، مستلزم به­‌کارگیری ابزار نوین هوش مصنوعی در حوزه بینایی ماشین و یادگیری ماشین (غالباً یادگیری عمیق) برای شناسایی صورت فرد و بررسی تطابق عکس یا ویدئو با مشخصات ثبت شده برای وی در پایگاه داده است. این سناریو ساده، بسته به نوع سخت افزار و نرم افزار به کار رفته، می­ تواند طیف وسیعی از کاربردهای مهم از احراز هویت آنلاین در اپلیکیشن­‌های موبایل تا تحلیل احساسات و کنترل وضع بیمار در شرایط پیچیده را پوشش دهد. تلاقی تکنولوژی­‌های مهمی چون نسل جدید شبکه‌­های موبایل، ۵G، محاسبات ابری و اینترنت اشیاء می­‌تواند تحول بزرگی در حوزه­‌های کاربردی این فناوری ایجاد کند.

روندهای جدید سیستم­ تشخیص چهره هوشمند

عبارت تشخیص چهره هوشمند ممکن است در وهله اول، تصاویری از گیت بازرسی فرودگاه و نظارت تصویری را به ذهن متبادر کند؛ اما به دنبال توسعه زندگی هوشمند، با بروز کاربردهای بسیار متنوعی از این فناوری به خصوص در زمینه تسهیلات خرده فروشی، سلامت هوشمند، مدیریت شهری هوشمند، تجارت موبایل و شهروندی هوشمند مواجه هستیم. به­‌عنوان مثال، کشورهای توسعه یافته در سال­های اخیر به سوی نظارت تصویری بر وضعیت بیمار از راه دور، اخذ رأی شهروندان بصورت تصویری، انجام مبادلات مالی و تجاری امن، ارائه خدمات توریستی مبتنی بر تشخیص چهره هوشمند و تحلیل رفتار توریست گام برداشته‌­اند.

این توسعه کاربردی، مسأله امنیت اطلاعات و مقابله با جعل هویت را بیش از پیش مطرح ساخته و موجب افزایش روز افزون دقت فناوری تشخیص چهره هوشمند با تکیه بر جدیدترین دستاوردهای هوش مصنوعی شده است. بنابراین شاهد پیدایش نسل جدیدی از دوربین­‌های حرفه­ای، الگوریتم­‌های هوش مصنوعی و تشخیص چهره سه­‌بعدی هستیم. به گزارش MarketsandMarkets بازار تکنولوژی تشخیص چهره با تجربه رشد ۱۶.۶ درصدی نسبت به سال ۲۰۱۹، در سال ۲۰۲۴ بالغ بر ۷ میلیارد دلار خواهد بود.

روش های جدید سیستم­ تشخیص چهره هوشمند در دوران کرونا

نقش بینایی ماشین در مدیریت شیوع کرونا

بروز محدودیت­‌های حفظ فاصله اجتماعی و رعایت بهداشت سطوح تماسی، به­ مثابه یک شتاب دهنده برای ظهور سیستم‌­های تشخیص و شناسایی هوشمند چهره به­‌عنوان یک ابزار مهم برای مدیریت و کنترل تردد در سازمان­‌ها عمل کرد و مسبب رونق سیستم­‌های هوشمند حضور و غیاب در ایام اخیر شد. این سیستم‌­ها با استفاده از داده­‌های مشخصات چهره و اطلاعات پرسنلی افراد، اطلاعات ورود و خروج آن­ها به سازمان و هم‌چنین حضور آن­ها در جلسات را رصد کرده و گزارش می­‌دهند. استفاده از این سیستم­‌ها محدود به سازمان­ها و ادارات و مدیریت حضور و غیاب پرسنل نیست، بلکه می‌­تواند در مدیریت جلسات آموزشی، نشست­‌های مهم، رویدادها و هم­چنین کنترل دسترسی به نقاط خاص مانند اتاق سرور، اتاق عمل و سایر مکان­های مهم نیز به کار رود.

این سیستم‌­ها با حذف شرط لمس سنسور که برای سیستم­‌های بیومتریک مبتنی بر اثر انگشت ضروری است و همچنین با تسهیل کاربری با حداقل اطلاعات ورودی لازم، مدریت اثربخش تردد فارغ از مخاطرات بهداشتی را میسر می­‌سازد. اطلاعات اولیه ورودی مورد نیاز این سیستم­‌ها کد شناسایی و عکس پرسنلی افراد است که به سادگی قابل بارگیری از اطلاعات سازمانی و سیستم­‌های منابع انسانی بصورت خودکار است. برای افزایش دقت و ایجاد قابلیت تشخیص از زوایای مخالف، معمولاً یک ویدئوی سلفی کوتاه از افراد در سیستم ذخیره می­‌شود تا آموزش سیستم تسهیل گردد. استفاده از سیستم­‌های حضور و غیاب هوشمند، علاوه بر افزایش امنیت، کاهش هزینه و کاهش ریسک شیوع بیماری، امکان پیگیری افراد و تحلیل رفتار هوشمند را نیز فراهم می­‌کند که می‌­تواند بسترساز تحلیل‌­های جذاب در حوزه‌­های مختلف مدیریتی باشد.

 آیا بینایی ماشین در مدیریت شیوع کرونا نقش دارد؟

مجموعه فناپ به­‌عنوان یکی از برترین اعضای سازمان نظام صنفی رایانه‌ای کشور و برخوردار از گواهینامه رتبه اول سازمان برنامه و بودجه کشور، بر اساس مسئولیت خود در زمینه حمایت و توسعه طرح­های نوآورانه انفورماتیک در کشور، اقدام به توسعه سامانه‌­های کاربردی به‌­روز تحت برند آیفا نموده است. سامانه‌­های احراز هویت هوشمند ترکیبی (تصویر و نویسه­خوان) و سامانه حضور و غیاب هوشمند از مهم­ترین سامانه‌­های آیفا در حوزه نظارت تصویری و احراز هویت هوشمند است. بررسی اصالت ترکیبی (استفاده از کد OCR کارت ملی، تطبیق عکس آنلاین با نتایج استعلام‌های دریافتی از پایگاه داده‌هایی نظیر سازمان ثبت احوال، و راستی آزمایی ویدئوی سلفی) و بهبود تجربه مشتری با تمرکز بر کمینه‌­سازی ورود اطلاعات توسط کاربر از مهم‌­ترین ویژگی­های سیستم احراز هویت هوشمند آیفا است.

سیستم حضور و غیاب هوشمند آیفا نیز با ایجاد امکان شناسایی آنلاین افراد حین حرکت در حالت­‌های انفرادی و گروهی و ارائه گزارش آنلاین و آفلاین تردد موجب تسهیل فراهم نمودن زیرساخت مناسب نظارت یا احراز هویت در فضاهای مختلف می­‌گردد. در طراحی این ابزار، از به­روزترین الگوریتم­های یادگیری ماشین و هوش مصنوعی استفاده شده است و ساختار طراحی به گونه­ای است که از انعطاف لازم برای سفارشی­ سازی و اضافه شدن به سایر سیستم ­های کنترل دسترسی، نظارتی، مدیریتی، خدماتی و CRM سازمان‌ها برخوردار است.

نویسنده: ” مرکز مطالعات و تحقیقات فناپ” 

راه های ارتباطی:

research.fanap.com

tilin.ir/aifa

Linkedin: fanap-aifa (linkedin.com/showcase/fanap-aifa)

Email: Fanapsoft.research@fanap.ir

ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.